لوله کشی باغ و آبیاری قطره ای: از چاه تا پای درخت
راهنمای لوله کشی باغ برای آبیاری قطرهای: لوله اصلی پلی‌اتیلن چند بار و چه سایزی، لوله ۱۶ و ۲۰ لترال، نوار تیپ، لوله ماکارونی، شیر توپی و اتصالات پیچی، کمربند انشعاب، و فهرست اقلامی که برای سفارش باید آماده کنید.
لوله کشی باغ از کجا شروع می‌شود؟
لوله کشی باغ برای آبیاری قطرهای یک زنجیره است که از منبع آب شروع می‌شود و به پای هر درخت می‌رسد. منبع می‌تواند چاه، استخر ذخیره یا انشعاب آب کشاورزی باشد. بعد از منبع و پمپ، لوله‌ی اصلی آب را تا سر قطعه‌ها می‌برد، لوله‌های فرعی آن را بین ردیف‌ها پخش می‌کنند و در آخر لوله‌ی لترال، نوار تیپ یا لوله‌ی ماکارونی آب را به ریشه‌ی گیاه می‌رسانند.
اشتباه رایج این است که کل سیستم با یک سایز لوله اجرا شود. لوله‌ی اصلی کل آب باغ را حمل می‌کند و باید قطر و کلاس فشار مناسب داشته باشد، در حالی که لوله‌ی لترال فقط آب یک ردیف را می‌برد و از پلی‌اتیلن سبک و نرم ساخته می‌شود. در این راهنما هر حلقه‌ی این زنجیره را جدا توضیح می‌دهیم و برای هر کدام محصول و سایزهای منتشرشده را معرفی می‌کنیم.
این مقاله درباره‌ی انتخاب لوله و اتصالات است، نه طراحی هیدرولیکی. محاسبه‌ی دبی پمپ، فاصله‌ی قطره‌چکان‌ها و تعداد قطعه‌های آبیاری به نوع درخت، خاک و آب در دسترس بستگی دارد و بهتر است طرح را یک کارشناس آبیاری تهیه کند. اما وقتی طرح آماده شد، این راهنما کمک می‌کند فهرست خرید را درست و کامل بنویسید.
لوله اصلی: لوله پلی اتیلن آب‌رسانی چند بار و چه سایزی؟
برای خط اصلی باغ از لوله‌ی پلی‌اتیلن آب‌رسانی با خط آبی استفاده می‌شود که در دو گرید PE100 و PE80 عرضه می‌شود. در کاتالوگ ما لوله‌ی PE100 از ۴ تا ۲۵ بار و لوله‌ی PE80 از ۴ تا ۱۶ بار کلاس فشار دارد. کلاس فشار را فشاری تعیین می‌کند که پمپ در خط ایجاد می‌کند؛ هر چه بار بیشتر باشد، دیواره ضخیم‌تر و لوله سنگین‌تر است.
برای نمونه، لوله‌ی ۶۳ میلی‌متر (۲ اینچ) PE100 در کلاس ۶ بار ضخامت ۲٫۵ میلی‌متر و وزن ۰٫۴۹۴ کیلوگرم بر متر دارد و در کلاس ۱۰ بار ضخامت ۳٫۸ میلی‌متر و وزن ۰٫۷۲۱ کیلوگرم بر متر. لوله‌ی ۱۱۰ میلی‌متر (۴ اینچ) PE100 در ۱۰ بار ضخامت ۶٫۵ میلی‌متر و وزن ۲٫۱۷ کیلوگرم بر متر دارد. انتخاب بار بیشتر از نیاز فقط هزینه را بالا می‌برد و انتخاب بار کمتر خطر ترکیدن دارد.
قطرهای تا ۱۱۰ میلی‌متر به‌صورت کلاف ۵۰، ۱۰۰ و ۲۰۰ متری عرضه می‌شوند که برای خطوط طولانی باغ مناسب است و اتصال کمتری لازم دارد. از ۶۳ میلی‌متر به بالا شاخه‌ی ۶ و ۱۲ متری هم هست. صفحه‌های سایز ۶۳، ۹۰ و ۱۱۰ میلی‌متر همه‌ی کلاس‌های فشار هر سایز را با ضخامت و وزن نشان می‌دهند و با ماشین‌حساب وزن می‌توانید وزن کل خط را برآورد کنید.
PE100 یا PE80 برای لوله کشی باغ؟
هر دو گرید برای آبیاری به کار می‌روند. PE100 استحکام بلندمدت بیشتری دارد، پس در یک کلاس فشار یکسان دیواره‌ی نازک‌تری لازم دارد. نتیجه این است که در همان قطر و همان بار، لوله‌ی PE100 کمی سبک‌تر است و قطر داخلی بیشتری برای عبور آب دارد. لوله‌ی PE80 هم در شبکه‌های آب روستایی و آبیاری کشاورزی رایج است.
به جدول کاتالوگ نگاه کنید: لوله‌ی ۶۳ میلی‌متر با ضخامت ۳٫۸ میلی‌متر در PE100 کلاس ۱۰ بار دارد و در PE80 کلاس ۸ بار. یعنی برای رسیدن به ۱۰ بار با PE80 باید سراغ دیواره‌ی ضخیم‌تر ۴٫۷ میلی‌متری رفت. هنگام مقایسه‌ی قیمت دو گرید، همیشه دو لوله با کلاس فشار یکسان را مقایسه کنید، نه دو لوله با ضخامت یکسان.
لوله ۱۶ آبیاری قطره ای، لوله لترال و لوله ماکارونی
لوله‌ی ۱۶ آبیاری قطرهای همان لوله‌ی لترال است: لوله‌ای از پلی‌اتیلن سبک (LDPE) که نرم و انعطاف‌پذیر است و به‌صورت کلاف عرضه می‌شود. لوله‌ی لترال در دو قطر ۱۶ و ۲۰ میلی‌متر در کاتالوگ ما آمده است. این لوله در طول ردیف درختان کشیده می‌شود و قطره‌چکان‌ها روی آن نصب می‌شوند؛ برای اتصال آن به لوله‌ی فرعی از اتصالات لترال استفاده می‌شود و جوشکاری لازم ندارد.
لوله‌ی ماکارونی یا میکروتیوب لوله‌ی بسیار باریکی است با قطر ۴ یا ۶ میلی‌متر که آب را از لوله‌ی لترال یا قطره‌چکان تا پای درخت، گلدان یا بوته می‌برد. در باغ‌هایی که درختان با فاصله یا نامنظم کاشته شده‌اند، یا در گلخانه و فضای سبز، لوله‌ی ماکارونی کمک می‌کند آب دقیقاً به نقطه‌ی مورد نظر برسد. برش آن با قیچی انجام می‌شود.
نوار تیپ یا لوله لترال؟
نوار تیپ لوله‌ای تخت و جدار نازک با قطر ۱۶ میلی‌متر است که قطره‌چکان یا درز خروج آب از پیش در دیواره‌ی آن ساخته شده است. نوار تیپ بیشتر برای محصولات ردیفی و فصلی مثل صیفی‌جات به کار می‌رود و در رول‌های ۱۰۰۰ متری عرضه می‌شود؛ نوار تیپ درزدار در وزن رول ۹ تا ۱۱ کیلوگرم و نوار تیپ پلاک‌دار با قطره‌چکان تخت داخلی، هر دو با فاصله‌ی ۱۰، ۱۵، ۲۰ یا ۳۰ سانتی‌متر.
در باغ، که درختان چندساله هستند و سیستم باید سال‌ها بماند، معمولاً لوله‌ی لترال با قطره‌چکان یا لوله‌ی ماکارونی انتخاب می‌شود، چون دیواره‌ی محکم‌تری دارد و قطره‌چکان را می‌شود دقیقاً پای هر درخت گذاشت. نوار تیپ در باغ‌های تازه‌کاشت یا بین ردیف‌هایی که کشت فصلی دارند هم دیده می‌شود. انتخاب نهایی را بر اساس نوع کشت و توصیه‌ی کارشناس آبیاری انجام دهید.
شیر و اتصالات خط آبیاری
برای اتصال لوله‌ی اصلی و فرعی پلی‌اتیلن در باغ، اتصالات پیچی رایج‌ترین انتخاب است، چون بدون دستگاه جوش و برق بسته می‌شوند و اگر بعداً مسیر خط تغییر کرد، قابل باز کردن هستند. بوشن، زانو، سه‌راه، تبدیل و درپوش پیچی در کاتالوگ ما از ۲۰ تا ۱۲۵ میلی‌متر آمده‌اند. درپوش پیچی انتهای خط را می‌بندد و برای شستشوی خط در پایان فصل باز می‌شود.
برای قطع و وصل آب هر قطعه‌ی باغ، شیر توپی پلی‌اتیلن دوسر پیچی به کار می‌رود که مستقیم روی لوله‌ی پلی‌اتیلن بسته می‌شود و با یک ربع دور چرخش دسته باز و بسته می‌شود؛ سایزهای آن از ۲۰ تا ۱۱۰ میلی‌متر است. برای گرفتن خروجی کوچک از لوله‌ی اصلی بدون بریدن آن، کمربند انشعاب پیچی با خروجی ½، ¾ یا ۱ اینچ روی لوله‌ی ۳۲ تا ۳۱۵ میلی‌متر بسته می‌شود.
در ایستگاه پمپاژ و سر خط اصلی که اتصالات فلنجی دارند، صافی Y چدنی ذرات معلق، شن و رسوب را پیش از ورود به شبکه می‌گیرد و از پمپ و شیرها محافظت می‌کند. اتصال لوله‌ی پلی‌اتیلن به فلنج پمپ یا صافی با فلنج آداپتور (استاب‌اند) و رینگ فلنج انجام می‌شود که در راهنمای نحوه‌ی اتصال لوله‌ی پلی‌اتیلن توضیح داده‌ایم.
اجرای آبیاری قطره ای باغ: فهرست اقلام برای سفارش
جدول زیر اقلام اصلی لوله کشی باغ را از منبع تا پای درخت نشان می‌دهد، همراه با سایزهای منتشرشده و آنچه هنگام سفارش هر قلم باید بنویسید. اگر آب از چاه تأمین می‌شود و چاه جدار پلی‌اتیلن لازم دارد، لوله‌ی جدار چاه پلی‌اتیلن ما در قطرهای ۱۱۰ تا ۵۰۰ میلی‌متر و شاخه‌ی ۶ و ۱۲ متری منتشر شده است.
متراژ لوله‌ها را از روی نقشه‌ی باغ بخوانید و کمی برای پرت برش و خم مسیر اضافه کنید. تعداد اتصالات را هم از نقشه بشمارید: هر انشعاب یک سه‌راه یا کمربند، هر تغییر سایز یک تبدیل، و هر انتهای خط یک درپوش. فهرست کامل را از صفحه‌ی تماس بفرستید؛ پیش از خرید درباره‌ی انتخاب سایز و کلاس فشار مشاوره‌ی فنی می‌دهیم و کالا را به شهرهای دیگر هم ارسال می‌کنیم.
| بخش سیستم | محصول | سایز یا نوع منتشرشده | در سفارش بنویسید |
|---|---|---|---|
| جدار چاه | لوله جدار چاه پلی‌اتیلن | ۱۱۰ تا ۵۰۰ میلی‌متر، شاخه ۶ و ۱۲ متر | قطر، ضخامت، طول شاخه، تعداد |
| سر خط اصلی | صافی Y چدنی | DN32 تا DN400 | سایز DN و رده PN 10 یا PN 16 |
| خط اصلی و فرعی | لوله پلی‌اتیلن PE100 یا PE80 آب‌رسانی | PE100: ۴ تا ۲۵ بار؛ PE80: ۴ تا ۱۶ بار | قطر، بار یا SDR، گرید، کلاف یا شاخه، متراژ |
| قطع و وصل قطعه‌ها | شیر توپی پلی‌اتیلن دوسر پیچی | ۲۰ تا ۱۱۰ میلی‌متر | قطر لوله، تعداد |
| اتصال، زانو، سه‌راه، تبدیل، درپوش | اتصالات پیچی | ۲۰ تا ۱۲۵ میلی‌متر | نوع قطعه، قطر یا دو قطر، تعداد |
| خروجی از لوله اصلی | کمربند انشعاب پیچی | لوله ۳۲ تا ۳۱۵ میلی‌متر، خروجی ½ تا ۱ اینچ | قطر لوله اصلی و سایز خروجی |
| ردیف درختان | لوله لترال LDPE | ۱۶ و ۲۰ میلی‌متر، کلافی | قطر و متراژ |
| کشت ردیفی یا فصلی | نوار تیپ درزدار یا پلاک‌دار | ۱۶ میلی‌متر، فاصله ۱۰، ۱۵، ۲۰ یا ۳۰ سانتی‌متر | نوع، فاصله، وزن رول، تعداد رول |
| رساندن آب به پای گیاه | لوله ماکارونی | ۴ و ۶ میلی‌متر، کلافی | قطر و متراژ |
فهرست مندرجات علمی
کاسپین صنعت زال
راهنمای فنی محصولات
این راهنماها بر پایه استاندارد و مشخصات فنی همان محصولات نوشته شده‌اند. برای انتخاب سایز و کلاس فشار پروژه‌تان با ما تماس بگیرید.